8 - جايگاه حجيت امارات در بحث اجزاء به اين نكته اشاره كرديم كه جعل طرق و امارات در فرضى است كه مكلف قدرت بر تحصيل علم دارد ، و شرح و تبيين آن را به جاى خود موكول كرديم . و محل موعود همين‌جاست . پس مىگوييم : مقصود ما از آن سخن اين است كه وقتى مىگوييم : اماره‌اى ، مانند خبر واحد ، حجت است ، مرادمان آن است كه آن اماره يك حجت مطلق جعل شده است ، يعنى فى نفسه حجت است ، با چشم‌پوشى از اينكه شخصى كه آن اماره در دست اوست بتواند علم به واقع بيابد ، يا نتواند . امارهء مورد نظر حجت است و در هر شرايطى براى بدست آوردن احكام مىتوان به آن رجوع كرد ، حتى در جايى كه شخص واجد اين اماره بتواند راهى رود و كارى كند كه قطع به حكم برايش حاصل شود ، يعنى باب علم براى او گشوده باشد . مثلا وقتى مىگوييم خبر واحد حجت است ، مىگوييم چنين خبرى حجت است حتى در زمانى كه مكلف بتواند مستقيما به معصوم مراجعه كند و حكم را به‌طور شفاهى و به نحو يقينى از زبان وى بشنود و دريافت كند . در اين فرض ، اگر خبر واحد حجت باشد ، براى مكلف جايز است كه بدان مراجعه كند ، و بر او لازم نيست كه به معصوم مراجعه نمايد . بنابراين ، موطن و محلّ حجيت اماره منحصر به جايى نيست كه حصول علم دشوار يا محال باشد ، يعنى منحصر در مورد انسداد باب علم نيست ، بلكه اعم از آن است ، و حتى آنجا را كه شخص قدرت بر تحصيل علم دارد و باب علم گشوده است ، دربر مىگيرد . آرى ، اگر شخص بالفعل علم به واقع داشته باشد ، ديگر مجالى براى رجوع به اماره باقى نمىماند ، بلكه در اين هنگام حجيت آن بىمعنا خواهد بود ، به ويژه اگر آن اماره بر خلاف علم باشد ، زيرا اين امر به معناى روشن شدن خطاى اماره است . همين نكته موجب شده كه اصوليون متحير شوند و بحث و گفتگو داشته باشند . زيرا - چنان‌كه خواهد آمد - ممكن است كسى بپرسد : چگونه مىشود فرض كرد كه در صورت